Broedvogels inventariseren: Leuk, leerzaam en lonend

Gerard Dumaij, namens de Vogelwerkgroep

De Vogelwacht Delft e.o. is destijds opgericht met het doel de vogelstand in Delft en omstreken te beschermen en waar mogelijk te verbeteren. Al vanaf het begin zijn er daarvoor broedvogeltellingen uitgevoerd. Met een korte dip in de jaren zeventig/tachtig worden deze nog steeds uitgevoerd. Hiermee beschikken we, binnen ons gebied, over een lange reeks gegevens over het voorkomen van broedvogels.

Eigenlijk is er nauwelijks een betere manier te bedenken om vogelzang en vogelgedrag te leren kennen, dan door middel van broedvogelinventarisatie. De methode: in een vastomlijnd gebied wordt, liefst vroeg in de morgen, een route gelopen waarbij het hele gebied doorkruist wordt. Op een plattegrond – digitaal of op papier – wordt elke zangpost van elke vogelsoort opgetekend. Na 8-12 bezoeken in het voorjaar worden deze gegevens, ook weer op papier of digitaal, over elkaar heen gelegd, waarbij het duidelijk wordt waar de vaste territoria zich bevinden en uiteraard hoeveel.

Om zover te komen, spreekt het voor zich dat men de (zingende) vogels wel dient te kunnen herkennen, en daar begint het leren! Want je kunt een zangpost pas noteren, wanneer je weet welke vogel het is die daar zingt. Wat mij de meeste voldoening geeft, is dat deze kennis nuttig wordt gemaakt, over te dragen is aan minder ervaren vogelaars, en bovendien je hele leven bij blijft.

Vanuit de Vogelwacht verzamelen we de gegevens uit ons werkgebied, en publiceren we deze in ons blad Vogelstreken. Deze resultaten zult u allemaal gelezen hebben.
Maar wij zijn niet de enigen die dit doen. Er bestaat een professionele, landelijke organisatie, SOVON, die alle gegevens die aan hen doorgegeven worden, samenvat en publiceert, in samenwerking met het CBS, waarna er een basis voor (overheids-) beleid ontstaat. Voorwaarde hiervoor is dan wel dat elke aangesloten teller op dezelfde manier waarneemt en doorgeeft, de gecertificeerde zg. SOVON methode, waarbij zij ook de interpretatie van de resultaten onder hun hoede nemen. Voor meer informatie, zie: https://www.sovon.nl/tellen. Zo dragen onze tellingen rechtstreeks bij aan de kennis in Nederland over welke vogels voor- of juist achteruit gaan.

Al ruim tientallen jaren worden er vanuit de VWD broedvogeltellingen uitgevoerd. Er zijn gemiddeld ruim 20 enthousiaste tellers actief met deze tellingen. Misschien bent u er weleens een in de vroege morgen tegengekomen in een park of ander groengebied. Om deze tellingen ook in de toekomst te kunnen blijven doen, is versterking van onze werkgroep echter zeer welkom. Wie hier interesse voor heeft, kan zich altijd aanmelden bij ons, wij gaan u hierbij begeleiden! Meer informatie via info@vogelwachtdelft.nl.

Nachtegalenexcursie in Meijendel (Wassenaar)

Zaterdag 2 mei om 04.00 uur!
Start: Korftlaan (Delft) tegenover de Papaver
Excursieleider: Pieter Aaldring en Rik van der Maat
Informatie en aanmelden op donderdag 30 april tussen 19.00 en 21.00 uur bij Pieter Aaldring. Tel:

Om vier uur verzamelen we bij de Papaver en rijden dan in auto’s naar de parkeerplaats bij de Boerderij in Meijendel. Dit met als doel om in alle vroegte als het nog donker is, met de wandeling te starten. De nachtegaal mannen zijn tijdens het ochtendgloren dan al druk aan het zingen om overvliegende vrouwtjes te lokken. Langzaam wordt het lichter en dan vallen andere vogelsoorten in zoals de gekraagde roodstaart, de roerdomp en grasmus. Met enig geluk horen we ook nog bosuilen.

Als we bij de zeereep aankomen kunnen we genieten van een prachtige zonsopkomst en hoogstwaarschijnlijk al een mooie score aan soorten.

De verscheidenheid aan biotopen van zand, zee, kale duinen, struiken, meertjes, bos en uiteraard duindalen geeft dus ook een grote kans op een veelheid aan soorten. Van blauwborst, grote bonte specht tot krooneend en dodaars. Ook kunnen we boomkikkers en rugstreeppadden horen en misschien zien en horen we wel (blaffende) reeën op een duintop.

Wellicht erg vroeg in de ochtend, maar beslist de moeite waard en… vogels lachen daar om.

Rondje Vockstaert, op zoek naar de blauwborst

Vrijdagavond 24 april, fiets- wandelexcursie
Start: Begin fietspad langs Abtswoude (kruising Abtswoude met Nieuwe Mantjeskade) van 19.00 uur tot 21.00 uur.

Informatie en aanmelden op donderdagavond 23 april tussen 19.00 en 21.00 uur bij Jannie de Jong, tel:

We rijden door een mooie omgeving over fietspaden langs de rietvelden van de Vockestaert en weer terug via een boerenlandschap. Er is van alles te zien: bos-, weide- en rietvogels. We laten ons verrassen, kijk voor actuele waarnemingen naar: https://waarneming.nl/gebied/view/7185

Mee naar Texel? Het kan nog!

Op zondag 10 en maandag 11 mei gaan we weer naar Texel! De voorjaarstrek komt lekker op gang en we verwachten veel verschillende vogelsoorten te zullen gaan zien (we hopen weer op honderd soorten). En daar zitten altijd wel een paar bijzonderheden tussen. Het belooft weer een fijne tweedaagse te worden waarin we het hele eiland rondrijden en tussendoor gezellig lunchen en dineren.

Deze excursie is voor iedereen interessant: beginnende vogelaars leren veel nieuwe soorten kennen en ervaren deelnemers delen hun kennis graag! Dus wil je mee, meld je dan aan via het formulier op: https://forms.gle/PK3qNnFJU9SkgHmx6. Of telefonisch via (Toine Andernach).

Tot dan!

Toine Andernach en Kees Mostert

Paaskuikens op het vogeleiland

Arnaud van den Berg

Het voorjaar is in volle hevigheid losgebarsten, zo ook op ons vogeleiland. Naast de vele kleine zangvogels, af en toe een langs fluitende ijsvogel, hebben ook de lepelaars het behoorlijk druk. Sinds hun terugkomst eind februari is er al aardig wat gepasseerd; ijverige nestbouw, liefdevolle paringen en soms ruzie en gebakkelei. Ook kreeg de kolonie visite van geringde lepelaars. Ik kreeg een foto van Michel Kapoen die op 28 maart een geringde lepelaar heeft waargenomen. Een omstander durfde te stellen dat één van die geringde lepelaars deel uitmaakt van een paar dat broed op het eiland.

Foto : Michel Kapoen

Vorig jaar is vastgesteld dat er een lepelaar van Zeeuwse afkomst heeft gebroed op ons vogeleiland. Misschien is Delft in trek onder de Zeeuwen. En hoe draagt dit dan bij aan de verspreiding van de lepelaar in Nederland. Er komen steeds meer kolonies bij. De ringnummers zijn gemeld aan de werkgroep lepelaar. Van deze krijgen we binnenkort een terugkoppeling van hun herkomst

In de aanloop naar het paasweekeinde was merkbaar dat er iets stond te gebeuren. Op goede vrijdag stond er een lepelaar in alle voorzichtigheid met de snavel het nest te beroeren. Het vermoeden is dat dan eieren worden gekeerd of dat het nest nog een opknapbeurt krijgt.

Op paaszaterdag lag er bij dat nest een lege eischaal. Een geoefend oor kan het gekir van lepelaar kuikens horen. En met een beetje geduld zie je dan af en toe een fel oranje snaveltje (het zijn net waspeentjes) net boven de rand van het nest en vaak in de buurt van de snavel van vader of moeder. De dagen die volgden, eerste en tweede paasdag, kenmerkten zich door kuikenactiviteit in andere nesten. De nesten liggen goed verborgen en laten zich niet gemakkelijk fotograferen. Die kans kreeg ik pas vrijdag 10 april. Dit kuiken is slechts enkele dagen oud.

Foto Arnaud van den Berg

Op moment van schrijven (11 april 2026) is de schatting dat er ca 15 paar broeden. Enkele paartjes maken gebruik van de prefab nesten. Niet alle nesten zijn zichtbaar. Deze zijn op het deel van het vogeleiland dat grenst aan het Arboretum.

Het beloofd wat de komende weken…… wordt vervolgd!

Naar Geluiden

Bijzondere waarnemingen in de regio

Uit het jaaroverzicht 2025

... meer informatie over het jaaroverzicht ...

Activiteiten

mei
23
za
07:00 Excursie Ameide/Zouweboezem
Excursie Ameide/Zouweboezem
mei 23 @ 07:00 – 16:00
Zaterdag 23 mei, 7.00 uur, auto-excursie Start Korftlaan tegenover de Papaver. Kosten € 0,07 per kilometer. Informatie en aanmelden op donderdag 21 mei tussen 19.00 en 21.00 uur bij Alfred Pellemans, Tel: ****** Om het … Lees verder
jun
5
vr
10:00 Kom natuurtekenen in de Natuursc...
Kom natuurtekenen in de Natuursc...
jun 5 @ 10:00 – 12:00
Elke eerste vrijdagochtend van de maand natuurtekenen in de Natuurschuur! Kom samen tekenen! Neem de tijd om (eindelijk weer eens) zelfstandig te tekenen en haal inspiratie uit de natuur. Er zijn voldoende boeken en natuurtijdschriften … Lees verder
jun
6
za
07:00 Dagexcursie Veluwe (Planken Wamb...
Dagexcursie Veluwe (Planken Wamb...
jun 6 @ 07:00 – 18:00
Zaterdag 6 juni, 7 uur vertrekken bij de Papaver Aanmelden donderdag 4 juni, 19:00-21:00 uur, Gert van der Horn ( ****** Om het telefoonnummer te zien moet u javascript in uw browser toestaan ). De … Lees verder
jun
13
za
07:00 Excursie Tanthofkade en Abtwouds...
Excursie Tanthofkade en Abtwouds...
jun 13 @ 07:00
Zaterdag 13 juni, 7.00 uur, wandelexcursie Start Partycentrum Onder Ons (tegenover zwembad Kerkpolder) Door Pieter Aaldring. Informatie en aanmelden op donderdag 11 juni tussen 19.00 uur en 21.00 uur bij Pieter Aaldring, Tel: ****** Om … Lees verder
jun
20
za
hele dag Reserveren : ALV en gezellig sa...
Reserveren : ALV en gezellig sa...
jun 20 hele dag
Details volgen, maar noteer dit alvast in je agenda.

Thank you for your upload