Home » Vogels » Hoe komt de vogel aan zijn naam? » Hoe komen de plevieren aan hun naam ?

Aanmelden voor de nieuwsbrief

Wilt u niets missen, abonneer u dan op de nieuwsbrief.

Volg ons op Facebook

Onze sponsors

Hoe komen de plevieren aan hun naam ?

Toine AndernachOp Texel in mei dit jaar zijn we elke dag even naar ze gaan kijken. Ze zaten met z’n twintigen steeds op hetzelfde omgeploegde akkertje. Ze zitten er ieder jaar. En wat zijn ze mooi! Een van de weinige soorten waarvan het vrouwtje mooier is dan ‘t mannetje trouwens. Ik heb ‘t over de morinelplevier.

De morinelplevier kreeg zijn naam van de Engelsman John Kay (1510-1573) die er twee betekenissen aan gaf. De eerste is afgeleid van de Morini, een bevolkingsgroep in Noord-Frankrijk en België. Hun naam komt van het Keltische mori (zee). De tweede betekenis komt van het Latijnse morus (gek, dwaas) omdat de morinelplevier achter mensen aan zou lopen en daardoor makkelijk te vangen was.

Ook de strandplevier had vroeger namen die afgeleid waren van de plaats waar ie voorkwam. Eerst Alexandrynsche plevier omdat hij in Egypte was waargenomen en later Kentsche plevier.

Plevier komt zelf van het Latijnse pluvialis (op de regen betrekking hebbende). Plevieren zouden gaan fluiten als er regen op komst was. De goudplevier wordt daarom onder het volk ook wel regenfluiter genoemd (net als de regenwulp, de wulp en de merel trouwens). En daarnaast zijn er nog andere vogels die vroeger een gave als regenvoorspeller werd toegedicht zoals de groene specht en de rode wouw. Er is overigens (zoals zo vaak) nog wel discussie over de vraag of plevier niet oorspronkelijk toch een klanknabootsende oorsprong zou hebben.

De bontbekplevier dankt zijn naam aan zijn oranje-zwarte snavel, waarmee hij zich onderscheidt van de kleine plevier. Toen men zich nog niet bewust was van het bestaan van deze twee verschillende, maar op elkaar lijkende soorten werd de bontbekplevier ook wel kleine plevier genoemd. En in Nederlandsche Vogelen was het nog piepert of zee-leeurik, naar twee families waarvan het ook lastig was om ze uit elkaar te houden.

Vanwege hun verwantschap en gelijkenis met de kievit (als lid van de Charadriidae-familie) zijn de zilverplevier en de goudplevier in het verleden kievit genoemd. De goudplevier was begin 18-de eeuw de groene kievit en de zilverplevier is in de loop der jaren zelfs meerdere keren van kleur veranderd: eind 18-de eeuw nog graauwe plevier maar begin 19de eeuw grijze kievit (Nederlandsche Vogelen) en later goudkievit (!).

En om de verwarring nog groter te maken zijn er ook soorten die vroeger onder de plevieren werden geschaard maar dat later niet bleken te zijn, zoals de Gryze Zand-Plevier (de drieteenstrandloper) en de Graeuwe Zand-Plevier (de bonte strandloper).

De herkomst van onze vogelnamen blijft een fascinerend fenomeen!

Toine Andernach

 

Gebruikte bronnen

Blok, H. & ter Stege, H. (2008). De Nederlandse vogelnamen en hun betekenis. Leidschendam/Waalre: in eigen beheer.

Eigenhuis, K.J. (2004). Verklarend en etymologisch woordenboek van de Nederlandse vogelnamen. Amsterdam: Stichting Dutch Birding Association.

Nozeman, C. & Sepp, C. (Herdruk 2015). Nederlandsche Vogelen 1770-1829. Tielt, België: Lannoo, Den Haag: KB.

Sijs, N. van der (samensteller) (2010). Etymologiebank, op http://etymologiebank.nl/.

Wikipedia, Morinelplevier, op https://nl.wikipedia.org/wiki/Morini_(stam).

Wilms, H. (2016). Wetenschappelijke namen van de Vogels van Europa, op http://www.wnve.nl.

Deze pagina is 26 keer bezocht
Naar Geluiden

Bijzondere waarnemingen in regio

Activiteiten

aug
22
za
07:00 Excursie : Brabantse Biesbosch
Excursie : Brabantse Biesbosch
aug 22 @ 07:00 – 16:00
Start Korftlaan tegenover de Papaver. Kosten € 0,07 per kilometer. Informatie en aanmelden op donderdag 20 augustus tussen 19.00 en 21.00 uur bij Hans de Winter. Tel – telefoon klik hier –. Denk aan de … Continue reading
sep
5
za
07:00 Fietsexcursie Westlandse Plassen
Fietsexcursie Westlandse Plassen
sep 5 @ 07:00
Start: Onder Ons / Zwembad Kerkpolder om 7.01 uur Informatie en aanmelden op donderdag 3 september tussen 19.00 en 21.00 uur bij Gert van der Horn.  Tel.nr.: – telefoon klik hier – Een aangepaste, korte … Continue reading
sep
19
za
07:00 Fietsexcursie Rondje Ackerdijk
Fietsexcursie Rondje Ackerdijk
sep 19 @ 07:00
Rondje Ackerdijk, Zaterdag 19 september 2020, fietsexcursie Start: Korftlaan tegenover de Papaver om 7.00 uur. Ongeveer 11.00 uur terug. Informatie en aanmelden op donderdag 17 september tussen 19.00 en 21.00 uur bij Pieter Aaldring, Tel. … Continue reading
okt
4
zo
11:00 Fietsexcursie Zuidpolder van Del...
Fietsexcursie Zuidpolder van Del...
okt 4 @ 11:00
Zondag 4 oktober, de Zuidpolder van Delfgauw, fietsexcursie Start Zuideindseweg bij de N470 om 11.00 uur Informatie en aanmelden op donderdagavond 1 oktober tussen 19.00 uur en 21.00 uur bij Hans Zweekhorst, telefoonnummer: Tel. – … Continue reading
okt
10
za
08:00 Fietsexcursie De Ruigte in de Br...
Fietsexcursie De Ruigte in de Br...
okt 10 @ 08:00
Zaterdag 10 oktober,  De Ruigte, gebied in de Broekpolder, fietsexcursie, 8.00 uur Start:  Korftlaan tegenover de Papaver Informatie en aanmelden op donderdag 8 oktober tussen 19.00 en 21.00 uur bij Herco Christerus, Tel. – telefoon … Continue reading